Weblogs

Open Overheid

Onze Nationale Ombudsman, Alex Brenninkmeijer, pleitte begin dit jaar voor een transparantere overheid. Het is hem al jaren een doorn in het oog dat overheidsorganisaties informatie achterhouden. Of slechts na veel getouwtrek vrijgeven.

Het is echter een misvatting dat transparantie bereikt wordt middels het vrijgeven van documenten. Dat is slechts het begin. Open data en transparantie worden vaak, ten onrechte, als synoniem gebruikt.

Goddank, er komt weer schaarste

Annie M.G. Schmidt schreef in de jaren 60 het liedje met bovenstaande titel. Daarin koketteerde ze met het zogenaamde geluk van vroeger, maar ook met het feit dat wanneer luxe normaal wordt, het geen luxe meer is. Ach, de tijd dat je als klant nog met 'u' aangesproken werd.

Ik moest hieraan denken toen wij onlangs een offerte uitschreven voor de aanschaf van een flink aantal nieuwe ICT-middelen. Een order van ongeveer twee ton. Toch geen klein bedrag voor een gemiddelde ICT-boer, maar de reacties op de offerte-verzoeken waren op z’n zachtst gezegd verrassend.

Business Intelligence slim aanpakken

Volgens onderzoekers gaat in 2012 de hand op de ICT knip. Dat wil echter niet zeggen dat er niet meer geïnvesteerd wordt in ICT. Diezelfde onderzoekers geven aan dat veel organisaties bezuinigen op o.a. hardware. Gelijktijdig investeren ze meer in social media, de cloud en... business Intelligence (prestatiemeting).

Nu investeren in prestatiemeting? Op het moment dat onderzoeker Gartner bekend maakt dat slechts 30% van de BI projecten slaagt! Bezuinigen en gelijktijdig risicovol investeren gaan doorgaans niet hand in hand.

Dat betekent dat de nood hoog is. Blijkbaar hebben veel organisaties te weinig zicht op de prestaties die worden geleverd. Welke kosten hebben het hoogste rendement en welke kosten dragen nauwelijks bij aan de doelstellingen? In tijden van crisis en bezuinigen een belangrijk vraagstuk.

Wanneer mag de gemeentebode met pensioen?

Annemarie Jorritsma heeft namens de VNG het NUP ondertekend op 1 december 2008. Een limitatieve lijst met basisvoorzieningen die samen de basisinfrastructuur vormen voor de realisatie van de Nederlandse 'e-overheid'. Gemeenten gaan voortaan elektronisch communiceren met de burger en met de andere overheidsinstellingen.

Je zou verwachten dat dit slecht nieuws is voor de gemeentebode maar niets blijkt minder waar. De moderne gemeentebode distribueert vandaag de dag immers vooral afgedrukte bits en bytes die elektronisch binnenkomen bij de gemeente. Als dat niet verandert, wordt Annemarie in 2015 uitverkoren tot beschermvrouwe van 'het gilde der gemeenteboden'.

Hoe ondersteun je EDGAR?

In de komende jaren wordt het gemeentefonds vergroot van zo’n 17 miljard naar zo’n slordige 25 miljard euro. Met deze toename van het gemeentelijk budget, komen ook nieuwe, grote verantwoordelijkheden bij gemeenten te liggen: de zorg voor de jeugd, de onderkant van de arbeidsmarkt (WWnV) en de ondersteuning van maatschappelijk kwetsbare burgers (AWBZ/WMO).

Rijk en VNG maakten hierover in 2011 afspraken vanuit de veronderstelling dat gemeenten het beste in staat zijn de kwaliteit van dienstverlening te vergroten en tegelijkertijd een taakstelling te realiseren.

KING heeft onlangs een prachtig boekje uitgebracht over de nieuwe uitdagingen voor gemeenten: EDGAR. Hij is een bestaande man van 21 jaar die de samenleving al 1,6 miljoen euro heeft gekost. Een extreem geval, maar het roept beslist vragen op over de wijze waarop gemeenten betere en goedkopere ondersteuning kunnen leveren.

Standaard is niet de norm

Er is niet één recept voor een blije klant. Dat merk je vooral als je zelf in de huid van de klant kruipt. Op werkbezoek in Canada bel ik als mystery shopper negen gemeenten met vragen over vergunningen.

De beoordelingscriteria zijn vooraf bepaald, zodat ik de dienstverlening objectief en nauwkeurig kan beoordelen. Kort en goed: zo snel mogelijk zoveel mogelijk bruikbare informatie.

Wil de echte white paper opstaan?

Vorig jaar kreeg ik steeds minder folders in mijn postvak. Minder glossy omslagen, minder lachende mevrouwen naast gloednieuwe servers in een brandschoon rek en minder schreeuwende logo's. 'Eureka', dacht ik, eindelijk is het kwartje gevallen. Niemand zit op die brochures te wachten.
In plaats daarvan kreeg ik whitepapers. Stapels.

In het begin pakte ik ze nog gretig op. Kijk eens aan, een bedrijf dat kennis met mij gaat delen. Een bedrijf dat mij als klant echt serieus gaat nemen en afstapt van de verkoopretoriek. Die hebben het begrepen en daar wil ik wel mee in zee.

De kunst van het niet doen

In januari begint alles weer. Nieuwe doelen realiseren, nieuwe samenwerkingsverbanden organiseren, nieuwe technieken inzetten, dienstverlening nog verder verbeteren. Meestal met de bedoeling om efficiënter te gaan werken. En om efficiënter te gaan werken, moeten we vooral eerst harder werken.

Kick-off hier, nulmeting daar, business case en projectplan maken…. de ene verandering is nog maar nauwelijks doorgevoerd of de volgende staat alweer voor de deur. Zo begint het nieuwe jaar al meteen met achter de feiten aan lopen.

Komt er een adempauze, een moment dat je profiteert van een efficiëntere aanpak? Of hoe voorkom je het gevoel van te veel te doen en te weinig grip? Simpel: als er iets bij komt, moet er ook iets af. Keuzes maken! Er valt veel te winnen door dingen niet te doen.

Mijntoeslagen.nl

De Belastingdienst heeft haar elektronische dienstverlening voor de toeslagen geheel vernieuwd. De vraag is of deze nieuwe dienstverlening voldoet aan de eisen die ik aan moderne internet dienstverlening stel.

Het belangrijkste wat ik wil is dat ik kan zien welke toeslagen ik krijg en waarop die toeslagen gebaseerd zijn. Klopt mijn inkomen wel, zijn de juiste tarieven van de kinderopvangorganisaties ingevoerd. Mijn grootste frustratie tot nu toe was dat ik een heel formulier moest invullen om een detail (bijv. mijn inkomen) te wijzigen. Een paar jaar terug ging de oudste per 1 september van de kinderopvang af, terwijl mijn jongste per 15 september een dag extra kreeg. Ik moest toen twee keer het formulier invullen.

Registratie woonadres in GBA niet nodig voor dienstverlening

Een van mijn conclusies na de 'De dag van het GBA-gebruik', is dat de Gemeentelijke Basis Administratie (GBA) niet het woonadres hoeft te bevatten om een dienst te verlenen aan een burger.

Dat is opmerkelijk, omdat de overheid de GBA op dit moment heeft gepositioneerd als enige authentieke bron van persoonsgegevens. Ook het adres is onderdeel van die persoonsgegevens. Het is de bedoeling dat overheidsorganisaties alleen deze gegevens gebruiken in de dienstverleningsprocessen.

Het adres is voor een juridisch juiste administratie en voor koppelingen met andere basisregistraties weliswaar van groot belang. Maar voor de dienstverlening aan de individuele burger heeft het adresgegeven aan belang verloren!